C. Cengiz Çevik'in resmi sitesi

Birtakım filolojik hassasiyetler: Eskiçağ ve günümüze dair kişisel okumalar ::: İstanbul Üniversitesi, Latin Dili ve Edebiyatı bölümünde Doktora Öğrencisi. Yeditepe Üniversitesi ve Doğa Koleji'nde Latince Okutmanı, yazar, okur, eyler!

Bağışlayıcılık mı?

“Babacan bir rahip ölüm döşeğindeki Heine’ın başucuna oturur ve Tanrı’nın bağışlayıcılığından bahsederek ona geçmişte işlediği günahların silineceği umudunu aşılamaya çalışır, Heine şöyle cevap verir: ‘Bien sûr qu’il me pardonnera: c’est son métier‘ (“Tabi ki beni bağışlayacak, bu onun işi.”)”

Bunu Freud’un Der witz und seine beziehung zum unbewußten (Espriler ve Bilinçdışıyla İlişkileri) adlı eserinden okudum. Freud kutsala saldıran sinik nitelikteki “kasıtlı espriler”den sayıyor Heine’ın buradaki tutumunu.

Freud burada Tanrı’ya atfedilen “bağışlayıcılık” niteliğinin ölüm döşeğindeki karakter nezdinde alaya maruz kaldığını zira ölüm döşeğindeki dermanı olmayan hastada “fırsatını bulduğunda kullanmak üzere, Tanrı’yı yaratmış ve onu güç’le donatmış olduğu yolunda bir bilincin harekete geçtiğini” söyler.

Ekşi’den tadzio’nun da dediği gibi “her yenilik bir unutmadır”, ilgili “kasıtlı” espriyle ayaklandırılan temel duygu da aslında yeni durumla (neticesi ölüm olabilecek olan ağır hastalık hali) birlikte mevcut “bağışlayıcılık” kabulünün unutulmasına dayanır, Freud’dan hareketle söylersem, kabulün (dogma) esprileşmesi aslında benim (insanlığın) onu bu dönüşüme uygun kılacak ölçüde beslemesidir, aklıma gelen dilime (insanlığın ortak diline ya da mirasına) yansır. Bağışlayıcılık ve benim onu ciddiye almam kadar, onu espriye dökerek önemsizleştirmem de başından itibaren olasıdır (başka deyişle, “zıt görünen” iki durum birlikte demlenmiştir).

Bağışlayıcılık saçmalıksa, bağışlayamama niteliği de ondan geri kalmaz. Tam tersi de geçerlidir.

O halde ben tadzio’dan tam ters sonuca varıyorum, Güneş’in altında yeni bir şey muhakkak vardır, çünkü her yenilik bir unutmadır.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: